5 yıl ve üstü cezalara direkt Yargıtay yolu: Yargıda atamalı temyiz modeline geçiliyor
Yargı Reformu Strateji Belgesi’nde, duruşmaların iki aydan fazla uzatılmaması, istinaf incelemelerinin en geç altı ay içerisinde, tekrar Yargıtay sürecinin de en fazla altı ayda tamamlanmasını sağlayacak sistem oluşturulacağına yer verilmişti.
Edinilen bilgilere nazaran, yargı süreçlerinin kısaltılması için ayrıyeten, istinaf mahkemelerinin daire ve hakim sayıları, iş yüküyle orantılı ve uzmanlaşmayı sağlayacak biçimde artırılacak, dairelerin tek heyetle çalışması sağlanacak. İstinaf incelemesi, yalnızca belgenin bölge adliye mahkemesine geliş tarihine nazaran değil, birebir vakitte davanın birinci derece mahkemesine açıldığı tarih de dikkate alınarak yapılacak. Dava belgelerin ilgili dairede arşive alınmadan evvel ön incelemeye tabi tutularak, vazife uyuşmazlıklarının da asgariye indirilmesi sağlanacak. İstinaf yolundaki mutlaklık hudutları gözden geçirilecek ve kimi uyuşmazlıklar için direkt temyiz sistemi getirilecek. Duruşma yapılmaksızın evrak üzerinden çözülebilecek uyuşmazlıkların kapsamı genişletilecek. Tekrar, bekletici sorun yapılan hâllerde ‘duruşmalara orta verilmesi kararı’ verilerek bekletici sorunun bitimine kadar duruşma yapılamayacak. Birinci derece yargılamalarında, belgelere bakma sırasına ait uygulamanın makul müddette yargılanma hakkının ihlalini önleyecek halde düzenlenmesi sağlanacak.
YÜK PAYLAŞILACAK
Önümüzdeki günlerde başlatılacak çalışmalarda en çok tartışma konusu yapılan temyiz süreçleriyle ilgili olarak da adım atılacak.
AK Parti kaynakları “Şu anda Türkiye’de davaların yüzde 83’ü zati istinafta bitiyor. Yargıtay’a götürülmüyor. Gitse de Yargıtay onaylanıyor. Biz atlamalı temyiz olsun diyoruz yani 5 yıl üstü davalar direkt Yargıtay’a gitsin diyoruz. Mesela taammüden adam öldürmede 5 yıl ve üstü ceza kelam konusu. Bunun istinafa uğramadan temyiz sürecinin direkt Yargıtay’da sonuçlanmasını öneriyoruz” dedi.
Bu doğrultuda, kimi davalarla ilgili temyiz sürecinin uzamaması için istinaf sürecinin devreden çıkarılmasını istiyor. Bu mevzuda hazırlanacak taslak AK Parti tarafından teklife dönüştürülerek TBMM’ye sunulacak. Yeni teklif kabul görürse, 5 yıl ve üstü ceza öngören davalar istinafa götürülmeden direkt Yargıtay tarafından görülecek. ‘Atlamalı temyiz’ modeli olarak nitelendirilen bu sistem ile taammüden adam öldürme, uyuşturucu hataları, çocuğa yönelik kabahatler, cinsel istismar, nitelikli dolandırıcılık yahut nitelikli hırsızlık üzere, 5 yılın üzerinde ceza öngörülen hatalarda, davalar istinaf mahkemelerine götürülemeyecek.
