Resmen saatli bomba! Uyarı üstüne uyarı yaptılar: Milyonlarca kişi tehlikede!

Atlas Okyanusu’nun derinliklerinde, milyonlarca insanı tehdit edebilecek büyük bir tehlike yatıyor. On yıllar evvel denize bırakılan yüz binlerce radyoaktif atık varili, bugün bilim insanları tarafından “radyoaktif saatli bomba” olarak nitelendiriliyor.

İKİNCİ DÜNYA SAVAŞI SONRASI BAŞLAYAN TEHLİKE

• İkinci Dünya Savaşı’nın akabinde sürat kazanan nükleer araştırmalar, ABD ve Sovyetler Birliği’nin yanı sıra Avrupa’da da ağırlaştı.
   
• 1940’lardan itibaren nükleer atıkların denizlere gömülmesi inançlı bir metot olarak kabul edildi.
   
• 1990’a kadar süren bu uygulama sonucunda bugün yalnızca Atlas Okyanusu’nun tabanında 200 binden fazla radyoaktif atık varili bulunuyor.
   

 

FRANSA AÇIKLARINDA YÜZ BİNLERCE VARİL

Varillerin büyük kısmı Fransa kıyılarının yüzlerce mil açığında, yaklaşık 4 bin metre derinlikte yer alıyor.

Fransız bilim insanları sonar ve otonom su altı robotlarıyla yaptıkları keşifte şimdiden 3.355 varil tespit etti.

SAĞLIK RİSKİ: KANSER VE DOKU HASARI

Bilim insanları, varillerden sızabilecek radyoaktif unsurların deniz canlıları tarafından emilmesi halinde, besin zinciri yoluyla insanlara ulaşabileceğini belirtiyor. Bu durum, uzun vadede kanser oranlarının artması ve doku hasarı üzere önemli sıhhat meselelerine yol açabilir.

Uzmanlara nazaran, bu varillerin ömrü 20 ila 26 yıl ortasında değişiyor. Yani pek birçoklarının hami tesiri çoktan bitmiş durumda. Stronsiyum-90 üzere kimi radyonüklidler, deniz canlıları tarafından kolay kolay emilerek besin zincirinde üst taşınabiliyor.

NESİLLER UZUNLUĞU TEHDİT

Atıkların bir kısmı kısa müddette tesirini kaybetse de, sezyum-137 (30 yıl), plütonyum-241 (13 yıl) ve uranyum-238 (4,5 milyar yıl) üzere hususlar çok uzun mühlet radyoaktif kalabiliyor. Bu da, gelecek jenerasyonların bile bu riskten etkilenebileceği manasına geliyor.

BİLİM İNSANLARI TAKİPTE

Fransız araştırma takımı gelecek yıl ikinci bir misyon başlatacak. Çalışmada bölgedeki su, tortu ve deniz organizmalarında radyonüklid düzeyleri ölçülecek. Böylelikle varillerin sızıntılarının öteki kaynaklardan (nükleer kazalar, güç santrali atıkları) ayırt edilmesi amaçlanıyor.