Uzmanlardan sanayiciye ‘eksik sigorta’ uyarısı

2026 yılının birinci ayı geride bırakılırken sigorta bölümü ve sanayi tesisleri mercek altına alındığında bilhassa bir mevzunun yeniliğini koruduğu görülüyor. Uzman isim Selcen Doğan Gür, Türkiye’de sanayicilerin uzun müddettir genel manada finansmana erişim, artan maliyetler ve belirsizliklerle boğuştuğunu söz ederken, bu başlıkların gölgesinde kalan ve birçok vakit hasar yaşandığında fark edilen bir riskin de ‘eksik sigorta’ olduğunu söyledi.

Sorunun birden fazla vakit sigortanın olmaması değil, yanlış bedelle yapılmış olmasını belirten Gür, “Son yıllarda yaşanan yüksek enflasyon, sanayi tesislerinin gerçek kıymetlerini çok süratli biçimde üst taşıdı. Buna rağmen pek çok işletmede sigorta bedelleri yıllardır güncellenmiyor. Makine parkları büyüyor, bina maliyetleri artıyor, yine üretim mühletleri uzuyor, lakin poliçedeki teminat bedeli birebir kalıyor. Bu durum hasar anında sanayiciyi şu gerçekle karşı karşıya bırakıyor. Sigorta şirketleri zararın tamamını değil, sigortalanan oran kadarını ödüyor” dedi.

Gür, eksik sigortayı örnekle şöyle açıkladı: “Tesisin pahası 100 birimken 60 ünite üzerinden sigortalanmışsa, hasarın sadece yüzde 60’ı karşılanıyor. Kalan kısım direkt işletmenin bilançosuna yazılıyor.”

Eksik sigortanın en tehlikeli tarafının, sırf büyük felaketlerde değil, kısmi hasarlarda da devreye girmesi olduğunu vurgulayan Gür, yangın yahut sarsıntının tüm tesisi yok etmesinin gerekmediğini, bir üretim sınırının ziyan görmesinin bile, ‘eksik sigorta’ halinde, beklenenden çok daha düşük ödeme manasına geldiğini tabir etti.

Bu nedenle ‘eksik sigorta’ birden fazla vakit lakin hasar evrakı açıldığı vakit endüstrici tarafından fark edilebiliyor. Hasar gerçekleşene kadar kendini belirli etmeyen bir risk olan ‘eksik sigorta’ konusunda sanayicileri uyaran Gür, ‘eksik sigortanın’ bu derece yaygın olmasının temel nedenlerini şöyle açıkladı: ”Teminat bedellerinin yıllık olarak güncellenmemesi, rayiç bedel ile ikame bedel farkının gereğince bilinmemesi, poliçelerin sırf fiyat odaklı yenilenmesi ve risk tahlilinin alanda yapılmaması.”

EN BÜYÜK RİSK SADECE FİZİKİ HASAR DEĞİL, ÜRETİMİN DURMASI

Günümüzde sanayi işletmeleri için en büyük riskin sadece fiziki hasar değil, üretimin durması olduğunu kaydeden Gür, makine tamirinin haftalar, bazen aylar sürebildiğini, bu süreçte kaybolan cironun, iptal edilen siparişlerin, bozulan müşteri alakalarının birden fazla vakit hasarın kendisinden daha büyük ziyana yol açtığına işaret etti. Eksik sigortayla düzenlenmiş poliçelerde, iş durması teminatlarında da tazminat birebir oranda eksik ödeniyor. Yani sırf bina ve makinede değil, kâr kaybında da eksik tazminat alınıyor.
Sigortanın sadece bir satın alma süreci olmadığını belirten Gür, brokerlik hizmetinin de sadece poliçe temini değil, endüstricinin karşı karşıya olduğu riskleri evvelce görme ve muhtemel bir hasarda bilanço istikrarını koruyacak yapıyı kurma manasına geldiğinin altını çizerek, “Doğru bedelin belirlenmesi, yanlışsız teminat setinin kurulması ve işletmenin risk profilinin bütüncül değerlendirilmesiyle mümkündür. Zira sigorta, hasardan sonra değil; hasar olmadan evvel yanlışsız kurgulanırsa mana kazanır” dedi.